Πόθεν η ονομασία Βιρός - ΟΙ ΘΗΣΑΥΡΟΙ ΤΗΣ ΑΘΑΝΑΤΟΥ ΗΠΕΙΡΩΤΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΗΣ

Ελληνικά

…δυστυχῶς ὁ λόγιος κ. Μέρτζιος ἀγνόησε καὶ ἂλλη Ἑλληνικὴ – Ἠπειρωτικὴ τοπωνυμία συγγενῆ πρὸς τὴν Βότινα καὶ Πότανα, τὴν «Βιρό», τὴν ὁποίαν θέλει Σλαβικὴ καὶ σημαίνουσα πηγή· ἀγνόησε καὶ ἂλλη τὴν «Βορίλες»· καὶ ἂλλη «Μπρούσκα» καὶ «Μπουτσιάλες» θέλωντας καὶ αὐτές Σλαβικές, καὶ νὰ σημαίνουν τὸ μέρος ὃπου ἀναβλύζει νερό· ἐπίσης παρέλειψε νὰ ἀναγράψῃ πλῆθος ἂλλο τοπωνυμιῶν Ἠπειρωτικῶν τῆς αὐτῆς ἐννοίας τοῦ Βιρός· Βορίλες, Μαρούσκα καὶ Μπουτσιάλες, ὁρισμένες τῶν ὁποίων σημειοῦμεν ὡς: Βαριάδες, Μπάλτες, Μπουτσνάρα, Βοῦτοι, Βροτόκι, Βαρνά, Μπουταμιά – Ποταμιά, Μπισδούνι, Βουτζόπι, Πορτίστα, Βαρκάς, Πουρί, Παδή, Μπόριζι, Ἲσβορος, Ποδογόρα, Μπούγα, Μπουτάρι, Μπατὰδες, Βραδοβάροι, Βουρσίνα, Βοτίβιστα, Μπότα, Βοτονόσι, Βαντζικόν, Βέτζι, Βοδέντζικον, Βέντζα, Μπόρισσα, Βορμπόβι, Λιβαδάρι, ΦωτικὴΒοτική, Ὀσδίνα, Βωδίνον, Βοτσίνα, Βιθούπη, Βιτίστη, Ποτζονάνι, Βοδίτζα, Βετερίκον, Πόρτεζα, Πόρος Μπόρος, Μπερί, Βατατά, Βούρμπιανη, καὶ λίμνη Πογδορίτσα.

Ὁ συγγραφέας τὴν Ἠπειρωτικὴ τοπωνυμία Μπουρδέναι, ἀγνοεί τὴν ἓννοια, θεωρώντας ὅτι σχετίζετε μὲ τὴν Ἰλλυρικὴ λὲξη borenje σημαίνουσα μάχη, καὶ συμπεραίνει: «Καὶ εἶναι τοῦτο στοιχεῖον σπουδαῖον διὰ τὴν ἱστορίαν τῆς Ἠπείρου».

Τρισευτυχὴς ἱστορία τῆς Ἠπείρου τόσον οἰκτρῶς κακοποιουμένη!

Αύτὰ εἶναι τὰ σπουδαῖα στοιχεῖα που ἀνακαλύπτει ὁ ἐπιπόλαιος μελετητὴς διὰ τὴν ἱστορία τῆς Ἠπείρου, ἐπὶ τῶν ὁποίων θὰ οἰκοδομήσῃ μὲ ἀσφάλεια ὁ ἱστορικὸς τοῦ μέλλοντος!!!;;;

Ἀληθῶς ὁποίος ἀδάμας διὰ τὴν ἱστορίαν τῆς Ἠπείρου!

Ἀλλ’ ὁ κ. Μέρτζιος εἶναι ἀπαράμιλλος στὴν παραγωγὴ τοιούτων ἀδαμάντων, τοιούτων βάσεων ἰσχυρῶν, ἐπὶ τῶν ὁποῖων στηρίζει τὴν ἱστορίαν τῆς Ἠπείρου. Τὸ Ἠπειρωτικὸ τοπωνύμιο Μποζίστο τὸ θέλει Σλαβικὸ καὶ γράφει: ὑπάρχουν δύο συνώνυμοι εἰς τὴν Σλαβικήν, Bosiste = θαμνώδης ἒκτασις καὶ Bojiste πεδίον μάχης.

Ὁ κ. Μέρτζιος πλήρης ἐνθουσιασμοῦ προσθέτει σπουδαία συμβολὴ διὰ τὴν Ἠπειρωτικὴ ἱστορία. Ταλαίπωρη Ἠπειρωτικὴ ἱστορία!

Ἀλλ’ ὁ ἀνωτέρω συγγραφέας μέσα στὴν πατριωτική του μερίμνα νὰ ἀποκαταστήσῃ τὴν ἱστορία τῆς πατρίδας του, καταντᾶ καὶ σὲ ἀστεῖα. Ἀγνοήσας ὃτι ἡ Ἑλληνικὴ λέξις κόπια, ἐκ τῆς ὁποίας ἡ λέξις κοπιάτης, ὁ σκάπτων τάφους, σημαίνει τάφον, τάφρον, τράφος, χάνδακα «χανδάκι» ὅπως ἀποκαλοῦμε κοινῶς τὸν χείμαρρον, εὑρίσκει τὴν λέξιν Ρουμανικὴ γράφωντας: περίεργον καὶ αὐτοῦ τοῦ χειμάρρου τὸ ὂνομα· Ἲσως νὰ ἐπνίγῃ κάποτε καμμία πραγματευτῆνα μεταπωλήτρια, διότι εἰς τὴν Ρουμανική, Cofarika σημαίνει μεταπράτης, μεταπωλητὴς θηλυκοῦ γένους.

Ἄνθρωπέ μου! αὐτὰ εἶναι ἐπιστημονικά; Αὐτὰ προάγουν τὴν ἀλήθεια;

Ἀλλὰ ἀτυχῶς καὶ ὁ κ. Χ. Σούλης, Καθηγητὴς τοῦ Γυμνασίου Ἰωαννίνων, πολυπράγμωνας στὶς Ἠπειρωτικές μελέτες, τὴν τοπωνυμία «Βιρὸς» αὐτὸς θέλει, ὂχι Σλαβική, ἀλλὰ Βλαχικὴ ἐκ τοῦ Viro = πηγή· Βλαχικές ἐπίσης δέχεται καὶ τὶς τοπωνυμίες Μουτσάρα, Μουτσίλες καὶ Πάδη, θὰ ἀρκεσθούμε ἐπὶ τοῦ παρόντος μόνον σε αὐτές. Ὁ κ. Σούλης γιατὶ νὰ μὴ τὰς θέλῃ Βλαχικὰς...;

Ἀλλὰ μὲ τὸν κ. Σούλην ἐλπίζω μετ’ οὐ πολὺ νὰ συναντηθῶμεν ἐπὶ τοῦ πεδίου τῶν Ἠπειρωτικῶν τοπωνυμιῶν, τὶς περισσοτέρες τῶν ὁποίων θεωρεῖ ξενογλώσσους κατακρίνει δὲ τὸν Pouqeville, Ἀραβαντινὸ καί Λαμπρίδη, τῶν ὁποίων τὶς ἐξηγήσεις τῶν τοπωνυμιῶν εὑρίσκει ἀνεπιστημονικὰς καὶ αὐθαιρέτους.

Ἀλλ’ ἂς διδαχθοῦν καὶ ὁ κ. Μέρτζιος καὶ ὁ κ. Σούλης ὃτι ὅλες αὐτὲς αἱ λέξεις εἶναι Ἑλληνικώτατες! καὶ ὃτι ἂν αὑτὲς ἀπαντῶνται καὶ σὲ ἂλλες γλώσσες ἀσφαλῶς εἶναι κληρονομιὰ Ἑλληνική.

Στὴν νήσῳ Κῷ, πολὺ πρὸ τῆς ἐμφανὶσεως τῶν Σλάβων ὑπήρχε ἡ πηγὴ τοῦ Ἱπποκράτους καλουμένη Βορίνα· τὴν πηγὴ Βορίνα ἐγνώρισε ὁ Γαληνός, ὁ Στράβων, ὁ Κῷος Νικάνωρ, ὁ ποιητὴς Ἀνδρόμαχος, Φιλητὰς ὁ Κῷος, ὁ Θεόκριτος, Διονύσιος ὁ Περιηγητὴς καὶ ὃλος ὁ κόσμος. Καὶ τοῦτο μόνο;

Στὴν Κόρινθο ὑπῆρχε ἡ πηγὴ Πειρήνη, ταυτοσήμαντη τῆς Βορίνης, ἂνω ἐπὶ τοῦ Ἀκροκορίνθου, λεγομένη σήμερα Δρακονάρα· ἦταν δὲ ὁ δράκων, ἀείποτε, συνδεδεμένος πρὸς τὶς πηγές· καὶ τὸ ὓδωρ τῆς πηγῆς ταύτης ἐθεωρεῖτο τὸ ἐλαφρότερον ὃλης τῆς Ἑλλάδος, κατὰ τὸν Ἀθήναιον.

Τῆς ἐν Κορίνθῳ Πειρήνης καλουμένης, τὸ ὓδωρ κουφότερον τῶν κατὰ τὴν Ἑλλάδα· καὶ ὁ Πήγασσος, Πειρηναῖος πῶλος ἐλέγετο· καὶ ἂλλη πηγὴ Πειρήνη κάτω εἰς τὴν ἀρχαία Κόρινθο παρὰ τὰ Προπύλαια. Πείριθοι ἐλέγοντο καὶ αἱ Νύμφαι τῶν πηγῶν, ὁ Πειρίθους ἦταν γιὸς τοῦ Διὸς ἢ τῆς Νεφέλης. Πεῖρνα ἐκαλεῖτο ὁ ἐν Κηφισσίᾳ ρύαξ. Πηρὼ νύμφη θυγατέρα τοῦ Ὠκεανοῦ. Βορᾶς ὁ φέρων τὴν βροχὴν τὸ «μπουρίνι», τὴν «μπόρα», δηλαδή τὴν θύελλα, τὴν βροχή. Πείρας ἐκαλεῖτο ὁ σύζυγος τῆς Ὠκεανίδος Στυγός, «ὓδωρ Στυγός», γιὸς τοῦ ποταμοῦ Στρυμῶνος, ἢ κατ’ ἂλλην παράδοση τῆς Νιόβης.

Εἶναι δὲ γνωστὸ ὃτι παρὰ τὸ Ἂργος, Νιόβη ἐκαλεῖτο κρήνη τις. Εἶναι ἐπίσης γνωστὸς ὁ μύθος τῆς Νιόβης τῆς ὁποίας οἱ μέν γιοὶ ἒπεσαν ὑπὸ τὰ βέλη τοῦ Ἀπόλλωνος, οἱ δὲ θυγατέρες ὑπὸ τὰ βέλη τῆς Ἀρτέμιδος· ἡ δὲ ἀτυχὴς Νιόβη ἐκ τῆς ὀδύνης ἀπολιθωθεῖσα ἒχεε δάκρυα νυχθημερόν.

 Οἱ Λάκωνες τὴν πηγή, νόα ἒλεγον κατὰ τὸν Ἡσύχιον. Νοῦς ὁ χείμαρος. Νοῦν δὲ οἱ Αἰγύπτιοι τὸ πρωταρχικὸν ὓδωρ ἒλεγαν· καὶ Νοῦτ ἡ θεὰ τοῦ οὐρανίου θόλου. Τὸ ὃτι ὁ Ἀπόλλων καὶ ἡ Ἂρτεμις ἐφόνευσαν τὰ παιδιὰ τῆς Νιόβης, σημαίνει ἁπλούστατα ὃτι πρόκειται περὶ ἀντικαταστάσεως καὶ συγχωνεύσεως τῆς λατρείας τῶν φονευθέντων μετὰ τῶν φονέων δῆθεν αὐτῶν θεῶν. Ἠ Ἂρτεμις καὶ Νιόβη εἶναι μορφές συγγενεῖς καθ’ ὃσον ἡ Ἂρτεμις Σελήνη εἶναι θεότης τοῦ ὑγροῦ στοιχείου καὶ ὑπὸ τὸ ὂνομα Ποταμία καὶ Πειρονία ἐτιμᾶτο πλησίον τῶν πηγῶν, τῶν ποταμῶν καὶ τῶν λιμνῶν.

Στὴν Ἑλληνικὴ γλῶσσα ἒχουμε τὸ ρῆμα διαίνω ὃπου σημαίνει ὑγραίνω. Ἐκ τοῦ διαίνω τούτου οἱ ἀρχαῖοι ἀποκαλούσαν τὴν Ἀρτέμιδα Διάνα, ὂνομα τὸ ὁποῖο κυρίως ἐπικράτησε παρὰ τῶν Λατίνων.

Τὸ γεγονὸς ὃτι καὶ ἡ Νιόβη ἀντιπροσωπεύει τὸ ὓδωρ καταδεικνύεται ἐπὶ πλέον καὶ ἐκ τοῦ ὃτι νίβα, κατὰ τὸν Ἡσύχιο, ἐλέγετο ἡ κρήνη. Χέρνηβες δὲ ἐλέγοντο οἱ ἁγνισμοὶ δ’ ἁγιασμένου ὓδατος. Νέδας ποταμὸς τῆς Ἀρκαδίας. Νεφέλη, Νύμφη, νέφος, νυφὰς ἡ χιών, δὲν εἶναι ἂσχετοι πρὸς τὴν Νίβα καὶ τὸν Νέδα. «Νύμφας κρηναίας κούρας Διός», Νιόβη κατά τινα παράδοση ἦταν θυγατέρα τοῦ Φορωνέως Βορωνέος, ὁ ὁποῖος κατ’ ἂλλη παράδοση ἦταν γιὸς τοῦ Πειρῆνος καὶ τούτου θυγατέρα ἦταν ἡ Ἱὼ, ἡ ἂλλη αὓτη Ἱνώ, ἡ ἀναθρέψασα τὸν Διόνυσο μεταμορφωθεῖσα ὑπὸ τῆς Ἢρας εἰς δάμαλιν. Ἦταν δὲ ὁ ταῦρος, τὸ σύμβολο τῶν ποταμῶν καὶ τῶν ἂλλων θεῶν τῶν ὑδάτων. Κατ’ ἂλλη πάλη παράδοση ὁ Φορωνεύς ἦταν γιὸς τοῦ Ἰνάχου, καὶ ὁ Ἲναχος ὂνομα ποταμοῦ. Πειρίθους γιὸς τῆς Νεφέλης.

Βήρα πηγὴ τοῦ Ἂργους. Πηρὼ Νύμφη θυγατέρα τοῦ Νηρέως καὶ ἂλλη Φέρουσα. Πέρνη θυγατέρα τοῦ Ὠκεανοῦ. Περσηῒς Νύμφη Ὠκεανίδα. Περσεύς γιὸς τοῦ Διὸς καὶ τῆς Δανάης. Περεύς υἱὸς τοῦ Σλάτου καὶ ἀδελφὸς τοῦ Στυμφάλου. Πεῖρις υἱὸς τοῦ Φοίνικος. Πειρήνη θυγατέρα τοῦ ποταμοῦ Ἀσωποῦ. Πειρήνη θυγατέρα τοῦ ποταμοῦ Ἀχελώου. Πειρήνη Δαναῒς. Παρθενόπη ἡ γυναίκα τοῦ Ὠκεανοῦ. Παρθενόπη ὀνομαζόταν καὶ ἡ ὑδατοβριθὴς Σάμος. Περιμήδη ἡ θυγατέρα τοῦ Αἰόλου. Περιμίδη καὶ ἡ πλήρης ὑδάτων Λέσβος. Περίλαος ὁ γιὸς τοῦ Ἀγκαίου, γιοῦ τοῦ Ποσειδώνος, Βασιλέως τῆς Σάμου. Πείρους γιὸς τοῦ Ἰμβράσου. 

Ἲμβρος ποταμὸς τῆς Σάμου. Πειραῒδης πατέρας τοῦ Εὐρυμέδοντος. Εὐρυμέδων δὲ ὂνομα ποταμοῦ. Πύρρα ἡ γυναίκα τοῦ Δευκαλίωνος τοῦ ἐκ τῶν ὑδάτων τοῦ κατακλυσμοῦ διασωθέντος. Πείρανθος ἄνδρας τῆς Καλλιρρόης. Καλλιρρόη δὲ ὂνομα πολλῶν πηγῶν. Πειρὴν ἓτερο ὂνομα τοῦ Ἰνάχου ποταμοῦ. Πέρατος υἱὸς τοῦ Ποσειδώνος. Περικλύμενος ἂλλος γιὸς τοῦ Ποσειδώνος. Περίβοια Ναϊὰς Νύμφη. Περίβοια θυγάτηρ τοῦ Εὐρυμέδοντος ἀπ’ τὴν ὁποία ὁ Ζεὺς ἐγέννησε τὸν Ναυσίθοο. Περιήρης πατέρας τοῦ Βώρου.

Βώροι κατὰ τὸν Ἠσύχιο οἱ ὀφθαλμοί, διότι ὑπὸ τῶν ἀρχαίων ἐξελαμβάνοντο ὡς πηγές· καὶ οἱ ἂλλες ὀνομασίες τῶν ὀφθαλμῶν ὂκταλλοι, ὂκκοι, ὂσσε, ὂπτιλοι, αἰγωγαῖοι, ὂμματα, στὴν ἒννοια τῆς πηγῆς, βρύσης, ἀναφέρονται· βούρι καὶ ἡ ἂμπελος, κατὰ τὸν Ἡσύχιο, ἡ μητέρα τοῦ οἲνου, καὶ βρύτεα, τὰ στέμφυλα. Βιρόη πηγὴ περὶ τὸ Ἀργυρόκαστρον τῆς Ἠπείρου. Βούρη σύζυγος τοῦ Πηνειοῦ ποταμοῦ. Βερόη θυγατέρα τοῦ ἐραστοῦ τῆς Ἀφροδίτης Ἀδώνιδος. Βέρροια Μακεδονίας, Βέρροια τῆς Συρίας, ἐκ τῶν ὑδάτων ἒχουσα τὸ ὂνομά της. Βόδη ποταμὸς Μακεδονίας. Βούδαρος ποταμὸς Εὐβοίας. Βουράϊς ὁ καὶ Ἐρασίνος ποταμὸς τῶν Καλαβρύτων. Βέτις ποταμὸς ὁ ταὐτοσήμαντος Ταρτησσὸς ἢ Τιταρήσιος.

Πρὸς τὴν ὀνομασίαν «Βορίνα» δέν εἶναι ἂσχετη καὶ ἡ θαλασσία θεότης Νύμφη Ἰνώ, ἡ καὶ Λευκοθέα καὶ Βύνη λεγομένη, ἡ θυγατέρα τοῦ Κάδμου καὶ σύζυγος τοῦ Ἀθάμαντος, πρώτη σύζυγο ἔλαβε τὴν Νεφέλη. Εἶναι καὶ αὐτὴ Νύμφη Σλαβικήϗ Αὐτὴ ἡ κατοικοῦσα στὴν θαλασσία περιοχὴ Παξῶν Κερκύρας; Ὁ Παυσανίας ἀναφέρει τὸ «Ἰνοῦς καλούμενον φρέαρ»· ὁ αὐτὸς ἐπίσης ἀναφέρει «Κάδμου πόδα», φρέαρ καὶ αὐτό. Ἀναντιρρήτως ταῦτα πάντα, εἶναι ἑλληνικώτατα.

Ἀλλ’ ὁ κ. Μέρτζιος ὁ ὁποίος θέλει τὰ πάντα ἐξηκριβωμένα τὴν τοπωνυμία «Βιρὸς» θέλει οὔτε Ἑλληνική, οὔτε Ἠπειρωτική, ἀλλὰ Σλαβική!!! καὶ ἒρχεται αὐτὸς ὁ καταρρίπτων πᾶν τὸ Ἠπειρωτικό, νὰ θέσῃ διὰ τὴν ἱστορίαν τῆς πατρίδος του, ὡς γράφει, ἰσχυρές βάσεις, ἐκ τῶν ὁποίων ὁ ἱστορικὸς τοῦ μέλλοντος θὰ οἰκοδομήσῃ, ἀποκαθαίρων τὰ μυθεύματα καὶ τὰς παραδόσεις, ἳνα διαλάμψῃ ἡ ἀλήθεια!

ὦ τλήμων ἀλήθεια! (ὦ ταλαίπωρη ἀλήθεια!!!)

διότι, ὡς λέγει, ἡ ἱστορία, κατὰ τὸν Κικέρωνα εἶναι «Lux veritatis»· ὅπως τὸ φῶς τὸ ὁποῖο μᾶς προσέφερε αὐτὸς διὰ τῶν στηλῶν τῶν «Ἠπειρωτικῶν Χρονικῶν;», ὁ ἐκβαρβαρίσας καθ’ ὁλοκληρία τὴν πατρίδα του Ἢπειρο;

Εἰς τὸν κ. Μέρτζιον καὶ τοῦς συνοδοιπόρους του, τὸν ὁποῖο ἀγνοοῦμε προσωπικὰ δὲν παύουμε νὰ ἐκτιμοῦμε, καὶ πολὺ μάλιστα, ὡς ἀσχολούμενο εἰς μελέτας σοβαράς, θὰ δώσουμε, ὡς γεροντότεροι αὐτοῦ μιὰ συμβουλὴ: ὃταν πρόκειται νὰ ἐξηγήσῃ μίαν οἱανδήποτε τοπωνυμία Ἠπειρωτική, τότε μόνο νὰ καταφεύγῃ εἰς ἂλλας γλώσσας, ὃταν στὴν Ἑλληνικὴ εἶναι ἀδύνατον νὰ ἑρμηνευθῇ. Διαφορετιὰ ὄχι μόνο πελαγοδρομεῖ, ἀλλὰ καὶ ἁμαρτάνει πρὸς τὴν πατρίδα του καὶ τὴν ἱστορία, ἡ ὁποία ἀληθῶς εἶναι, Lux veritatis.

 

Hellenicpaedia.gr / Γλωσσολογία / Κέντρο Συγκριτικής Γλωσσολογίας, Ο Αθηναγόρας

Θα ακολουθήσει και «Τρίτο» αναλυτικό κριτικό σημείωμα, για να ολοκληρωθεί η παρούσα μελέτη γιά να κατανοηθεί πόσο έχουμε ξεστρατέψει, ως προς την κατανόηση της Ελληνικής μας γλώσσας… Όσοι βιάζονται να μας κρίνουν με προχειρότητα, συνιστούμε νηφαλιότητα και ψυχραιμία, δεν είμαστε αντίπαλοι με κανέναν. Τα θέματα αυτά είναι αχανή και δεν εξαντλούνται ούτε με ένα, ούτε και δύο άρθρα…

Αποθηκεύστε την ιστοσελίδα μας στα «αγαπημένα» σας για γρήγορη αναζήτηση.