Στα ερείπια της Δημοκρατίας

Ελληνικά

 Μετά την κατάλυση της δημοκρατίας η λέξη "δημοκρατία", κενή περιεχομένου πλέον, περιφέρεται μέχρι σήμερα ανά τον κόσμο, για να σκεπάζει τη γύμνια των πολιτευμάτων από κάθε λαϊκή συμμετοχή και να παραπλανά τους λαούς.

Όταν μιλάμε για δημοκρατία, και θέλουμε η λέξη να αντα­ποκρίνεται στα πράγματα, πρέπει να αναφερόμαστε μόνο στην περίοδο 462–322 π.Χ., που λειτούργησε η δημοκρατία στην Αθήνα, γιατί δεν προϋπήρξε του 462 π.Χ. και δεν επαναλει­τούργησε μετά την κατάλυσή της το 322 π.Χ. ποτέ και πουθε­νά μέχρι σήμερα.

Η περίοδος της δημοκρατίας αποτελεί μοναδική εμπειρία για την ανθρώπινη ιστορία, την οποία σημάδεψε ανεξίτηλα. Η κα­τάχρηση της λέξης "δημοκρατία" που γίνεται μέχρι σήμερα, αποσκοπεί στην απάλειψη από την ιστορική μνήμη της μοναδικής αυτής δημοκρατικής εμπειρίας. Καταβλήθηκε, από την ε­ποχή ακόμη που λειτουργούσε η δημοκρατία, και καταβάλλεται μέχρι σήμερα από τις κυρίαρχες δυνάμεις μια συστηματική προ­σπάθεια να αλλοιωθεί το αυθεντικό πρόσωπο της δημοκρατίας, και να παρουσιαστούν σαν δημοκρατικά καθεστώτα που έχουν πολύ μικρή ή καμιά συγγένεια με τη δημοκρατία.

Ο Ισοκράτης και ο Αριστοτέλης ονόμαζαν δημοκρατίες τα ο­λιγαρχικά–αριστοκρατικά καθεστώτα, και αργότερα ονομά­στηκε "δημοκρατία" το καθεστώς της Ρώμης.

Στη σύγχρονη εποχή όλα τα καθεστώτα ονομάζονται δημο­κρατικά. Η τόσο πλατιά χρησιμοποίηση της λέξης "δημοκρατία" δεν σημαίνει ότι η δημοκρατία ασκεί μέχρι σήμερα μια ακατα­νίκητη αίγλη, αλλά δείχνει τον φόβο των κυρίαρχων τάξεων προς τη δημοκρατία. Επιδίωξαν και πέτυχαν η λέξη "δημοκρατία" να μη σηματοδοτεί πλέον το πολίτευμα της δημοκρατίας. Διευρύ­νοντάς τη ώστε να χωράει όλα τα πολιτεύματα, κατέστησαν τη δημοκρατία αγνώριστη και ως εκ τούτου ακίνδυνη. Αυτή η σκό­πιμη σύγχυση γύρω από την έννοια και την ουσία της δημοκρα­τίας, βοηθάει στην παραπλάνηση των λαών.

Στο όνομα της δη­μοκρατίας, καταδυναστεύουν τους λαούς σε όλα τα πλάτη και μήκη της γης. Αν δεν είχε παραποιηθεί η έννοια και η ουσία της δημοκρατίας και όλοι γνώριζαν τη λειτουργία της, κανένας δεν θα μπορούσε να προκαλέσει σύγχυση και κανένα πολί­τευμα δεν θα επιτρεπόταν να παρουσιάζεται ψευδωνύμως ως "δημοκρατία".

Το τέλος της δημοκρατίας συνέπεσε με το τέλος της ανε­ξαρτησίας των πόλεων–κρατών. Τα μεγάλα βασίλεια των αλεξανδρινών χρόνων διαδέχτη­καν οι μεγάλες αυτοκρατορίες των ρωμαϊκών και βυζαντινών χρόνων. Οι λαοί έχασαν όχι μόνο την ανεξαρτησία τους αλλά και την εθνική τους συνείδηση.

Μετά την κατάλυση της δημοκρατίας, οι άνθρωποι έχασαν το ενδιαφέρον τους για τα κοινά και κλείστηκαν στον εαυτό τους. Την πολιτική και κοινωνική απομόνωση των πολιτών, μετά την κατάλυση της δημοκρατίας, εκφράζει η φιλοσοφία των ελληνιστικών χρόνων. Η θεωρητική σκέψη και η αναζήτηση νέων ιδε­ών για τον άνθρωπο και την κοινωνία νέκρωσαν τελείως. Τη θέση της φιλοσοφίας πήρε η βιοσοφία και η ατομική ηθική. Ο κα­θένας για τον εαυτό του.

Το πιο χαρακτηριστικό γνώρισμα της έννοιας του "σοφού", ε­κείνη την εποχή, είναι η “αταραξία”. Πυρώνειοι, Στωικοί, Επικούρειοι και Σκε­πτικοί δεν κουράζονται να εγκωμιάζουν ως πλεονέκτημα του σο­φού την ανεξαρτησία από την πορεία των πραγμάτων. Ο σοφός είναι ελεύθερος, είναι βασιλιάς, θεός.

Ό,τι κι αν του συμβεί, δεν θα μπορέσει να θίξει τη γνώση, την αρετή, την ευδαιμονία του. Η σοφία του στηρίζεται σ’ αυτόν τον ίδιο, και ο κόσμος δεν τον νοιάζει. Αυτή η σκιαγραφία του ιδεώ­δους απεικονίζει τον χαρακτήρα της εποχής: Ο υποδειγματικός άνθρωπος δεν είναι γι’ αυτήν εκείνος που εργάζεται και δημι­ουργεί για κάποιον μεγάλο σκοπό, αλλά εκείνος που ξέρει να α­ποδεσμεύεται από τον εξωτερικό κόσμο και να βρίσκει την ευ­τυχία στον ίδιο τον εαυτό του. Έτσι εκφράζεται με σαφήνεια η εσωτερική απομόνωση των ατόμων και η αδιαφορία τους απένα­ντι στους γενικούς σκοπούς. Η ευδαιμονία του σοφού εξαρτάται από την υπέρβαση του εξωτερικού κόσμου.

 Μετά την κατάλυση της δημοκρατίας και τη νέκρωση της φι­λοσοφίας, βρήκαν γόνιμο έδαφος και αναπτύχθηκαν όλες οι θρησκευτικές δοξασίες.